[KIẾN THỨC] Phân bón hữu cơ là gì?Các loại phân hữu cơ phổ biến hiện nay

Phân bón hữu cơ là gì ? Tại sao người ta lại sử dụng loại phân này trong canh tác nuôi trồng các giống cây? Hiện nay trên thị trường có những loại phân bón nào, và sử dụng loại nào sẽ đem lại hiệu quả tốt nhất cho người nông dân? 

Phân bón hữu cơ là gì? 

Phân bón hữu cơ được sử dụng phổ biến trong nông nghiệp 

Phân bón hữu cơ là sản phẩm có chứa các chất dinh dưỡng đa, trung, vi lượng ở dưới dạng hợp chất hữu cơ, được dùng trong sản xuất nông nghiệp, được hình thành từ phân, chất thải gia súc, gia cầm, lá cây, phụ phẩm trong sản xuất nông nghiệp, than, bùn hoặc các chất hữu cơ từ chất thải sinh hoạt, nhà máy sản xuất thuỷ, hải sản, nhà bếp….

Phân bón hữu cơ sử dụng trong nông nghiệp giúp cho đất được cải tạo, tăng độ phì nhiêu, tăng độ tơi xốp cung cấp các chất mùn, chất hữu cơ, các loại vi sinh vật cho đất và cây trồng. 

Các loại phân hữu cơ phổ biến hiện nay

Phân hữu cơ gồm những loại nào? Phân bón hữu cơ được phân tha hai nhóm chính đó là 

  • Phân bón hữu cơ công nghiệp (phân hữu cơ vi sinh, phân bón vi sinh, phân bón hữu cơ khoáng, phân bón hữu cơ sinh học): loại phân này được chế biến từ các chất hữu cơ có nguồn gốc khác nhau thông qua áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật nhằm nâng cao chất lượng, mức dưỡng chất của phân bón so với nguồn nguyên liệu đầu vào so với các loại phân bón hữu cơ truyền thống.
  • Phân bón hữu cơ truyền thống (phân xanh, phân rác, phân chuồng…): là phân có nguồn gốc từ phân gia súc, gia cầm, rác thải, phân xanh, thực phẩm trong sản xuất nông nghiệp, chế biến nông – lâm – thuỷ – sản,… 
Những loại phân bón hữu cơ phổ biến trên thị trường hiện nay
Những loại phân bón hữu cơ phổ biến trên thị trường hiện nay

So sánh ưu nhược điểm của các loại phân bón phổ biến

a. Phân chuồng

Ưu điểm: có nhiều dưỡng chất khoáng đa lượng, trung và vi lượng cung cấp cho cây trồng, giúp cải tạo đất, tăng độ phì nhiêu, ổn định kết cấu đất, giúp rễ cây phát triển hạn chế hạn hán, xói mòn. 

Nhược điểm: dưỡng chất thấp cần một khối lượng lớn, chi phí vận chuyển cao tốn kém, phân chuồng tươi dễ mang nhiều mầm bệnh cho cây, gây ảnh hưởng đến sức khoẻ con người. 

b. Phân xanh 

Ưu điểm: bảo vệ cải tạo đất, hạn chế xói mòn.

Nhược điểm: dễ phát sinh chất độc hại với cây trồng, gây ra hiện tượng ngộ độc chất hữu cơ, thường dùng chỉ để bón lót

c. Phân rác

Ưu điểm: tăng độ tơi xốp, ổn định kết cấu đất, hạn chế xói mòn, hạn hán.

Nhược điểm: hàm lượng dinh dưỡng thấp, chế biến phức tạp mất thời gian dài, có thể mang mầm bệnh. 

d. Phân hữu cơ vi sinh 

  • Ưu điểm: giúp hệ sinh vật đất phát triển, giúp hệ cây trồng dễ hấp thụ dưỡng chất, khống chế các mầm bệnh trong đất. 
  • Nhược điểm: không có khả năng cung cấp đầy đủ và cân đối các dưỡng chất cần thiết cho cây trồng, mỗi loại phân chỉ phù hợp cho từng nhóm cây cụ thể…

e. Phân hữu cơ sinh học

  • Ưu điểm: có thể dùng để bón được tất cả các giai đoạn của cây trồng: bón lót, bón thúc, bón nuôi quả… cân đối các dưỡng khoáng cần thiết cho cây trồng sinh trưởng, phát triển khoẻ mạnh, tăng sản xuất và chất lượng nông sản. Giúp cải tạo đặc tính hoá học – sinh học – vật lý của đất, hạn chế rửa trôi các chất dinh dưỡng và xói mòn đất, phân giải các độc tố trong đất. Khống chế các mầm bệnh có trong đất, cung cấp khoáng chất sinh tự nhiên, hạn chế sâu bệnh hại. Tăng hiệu lực hấp thu các chất dinh dưỡng từ việc cung cấp vi sinh vật phân giải những chất cây trồng khó hấp thu, thân thiện với môi trường, an toàn với người và sinh vật có ích. 
  • Nhược điểm: giá thành cao hơn các loại phân khác

f. Phân hữu cơ khoáng 

  • Ưu điểm: hàm lượng dưỡng chất khoáng cao
  • Nhược điểm: bón thời gian lâu sẽ không tốt cho đất và hệ sinh vật đất. 

Cách làm phân bón hữu cơ tại nhà cho người mới bắt đầu

Hướng dẫn làm phân bón hữu cơ cho người mới bắt đầu
Hướng dẫn làm phân bón hữu cơ cho người mới bắt đầu

Bước 1: Chọn thùng chứa đựng phân bón hữu cơ tại nhà.

Chúng ta nên lấy thùng gỗ, thùng nhựa có dung lượng từ 20 – 120 lít để làm vật liệu đựng phân hữu cơ 

Bước 2: Chọn vị trí đặt thùng phân hữu cơ tại nhà phù hợp:

nên để thùng chứa phân hữu cơ tại nơi có đất trống thay vì gạch bê tông để tạo cơ hội cho giun và các vi sinh vật có thể xâm nhập vào thùng, hãy để ở nơi có nhiều nắng để đẩy nhanh quá trình phân huỷ. 

Bước 3: Phân loại rác để làm phân hữu cơ tại nhà hiệu quả

Chúng ta nên phân rác hữu cơ ra thành hai loại đó là rác hữu cơ xanh và rác hữu cơ nâu. Rác hữu cơ xanh cung cấp Nitơ cho cây bao gồm các loại rác thải như: rau quả thừ, lá cây tươi, tóc, cỏ vụn xén, cỏ tươi, bã cà phê, bã đậu, vỏ đậu phộng. Rác hữu cơ nâu cung cấp Carbon cho cây như là: mùn cưa, cỏ khô, rơm rạ, giấy, lá khô, vỏ trứng, túi trà. 

Bước 4: Trộn các loại rác để làm phân hữu cơ 

Sau khi phân được các loại phân bón, chúng ta sẽ tiến hành trộn phân xanh và phân nâu theo tỷ lệ như sau: 

Cho 10cm phân nâu đầu điên sau đó thêm 1 lớp phân xanh mỏng rồi 10cm phân nâu. Trộn đều ủ 2 hỗn hợp phân trên. Ủ sau 2 tuần thì bắt đầu tưới nước vào phân. Rồi trộn đều phân ủ lên. (chú ý không làm ướt phân quá nhiều). Sau đó cho thêm một lớp phân nâu vào cho đầy thùng chứa. 

Bước 5: Kiểm tra phân có đạt chất lượng không 

Sau 30 ngày nếu thấy phân hữu cơ có đặc điểm sau, thì có nghĩa phân ủ đã đạt yêu cầu và phân huỷ hoàn toàn: 

  • Phân chuyển sang màu nâu 
  • Phân vụn ra và trông giống như mùn hoặc dạng hình dạng sợi
  • Phân hữu cơ có mùi đất 
  • Phân ủ được phân huỷ hoàn toàn tạo thành mùn, đem đi bón cho cây 
  • Phân hữu cơ ủ xung quanh gốc cây trong quá trình trồng cây 
  • Có thể trộn phân bón hữu cơ với đất trước khi gieo trồng. 

Để bảo quản phân, cần tránh sử dụng các loại thịt, phô mai hoặc các loại thực phẩm có thể hút côn trùng, chuột. Nếu lo lắng chuột phá hoại, có thể sử dụng một chiếc thùng nhựa có nắp đậy. 

Cách sử dụng phân bón hữu cơ 

Sử dụng phân bón hữu cơ sao cho hiệu quả nhất
Sử dụng phân bón hữu cơ sao cho hiệu quả nhất

Đối với phân hữu cơ truyền thống 

Đặc điểm phân hữu cơ truyền thống là có nguồn gốc từ chất thải động vật, rác thải, bùn và được được ủ theo các phương pháp truyền thống. Do đó người ta có thể cho thêm một số vi sinh vật như Trichoderma, EM để làm giảm quá trình phân huỷ, tăng hiệu quả sử dụng. 

Để sử dụng loại phân này đạt hiệu quả nhất khi bón lót vào đất, trước khi trồng cây 15 ngày. Khi bón có thể rải theo hàng, bón vào trong hố, xới đất trộn lên hoặc xới đất lên rải khắp bề mặt và lấp đất lại. 

Đối với phân hữu cơ vi sinh 

Phân hữu cơ vi sinh có thể dùng bón lót, bón thúc, nhưng với cây ngắn ngày nên sử dụng bón lót để cây kịp hấp thụ. Có thể rải theo hàng lên mặt đất hoặc vùi bào trong đất, trong những hố để trồng cây. Đối với cây lâu năm có thể áp dụng cách bón thúc để bón rải lên mặt đất cách xa gốc, ở ngoài mép tán cây. 

Khi sử dụng phân hữu cơ vi sinh nên hạn chế sử dụng các phân bón hoá học, thuốc bảo vệ thực vật, vì có thể làm hại đến những sinh vật bên trong phân. Chỉ nên sử dụng BVTV sau ít nhất 30 ngày bón phân hữu cơ vi sinh. 

Đối với phân hữu cơ sinh học 

Người ta có thể sử dụng các bón thúc, bón lót và phun lên lá. Khi bón lót với cây lâu năm, người ta có thể trộn với đất, cho vào hố trồng cây hoặc đào rãnh xung quanh hôn trồng, để sau khi lớn lên cây kịp thời hấp thu dinh dưỡng… 

Bón thúc thì nên đào rãnh xung quanh tán cây rồi tải lên hoặc lấp đất lại.  Cũng giống như phân vi sinh, khi sử dụng phân sinh học nên hạn chế dùng các thuốc bảo vệ thực vật. 

Đối với phân hữu cơ khoáng 

Phân hữu cơ khoáng có thể bón lót và bón thúc, vì hàm lượng vô cơ trong phân được hấp thụ rất nhanh. Nếu sử dụng bón thúc chúng ta có thể bón tương tự như phân sinh học là đào rãnh xung quanh tán cây rồi rải lên hoặc lấp đất lại. 

Trên đây là những giải đáp liên quan đến câu hỏi phân bón hữu cơ là gì? Phân loại các loại phân bón và cách sử dụng sao sao hiệu quả. Hãy lưu lại ngay những kiến thức hữu ích này để áp dụng trong nuôi trồng nông sản nhé!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.